Eerste Nederlandsche Kunstinrichting, Kampen, 1901-1902

E.N.K.K.. tegelplaat, riviergezicht in Delfts Blauw (coll. Bert-Jan Baas)

Met een ploeg in Duitsland opgeleide porseleinschilders werd in 1901 in Kampen een kunstaardewerkfabriek gesticht die met haar tegelplaten en tableaus helemaal inspeelde op de toen grote vraag naar Delft-voorstellingen, dat wil zeggen rivier- en molengezichten in sepia en Delfts Blauw. De fabriek zou maar twee jaar bestaan. Het Keramisch Museum Goedewaagen biedt een voor Nederland unieke collectie van 12 objecten, een bruikleen uit de collectie van Bert-Jan Baas.

Ambachtelijk Fries aardewerk

Tjallingii, Harlingen, spreukenbord, diam. 29,8 cm; coll. Righard Atsma.

De in november 1989 vastgelegde doelstelling van de stichting Keramisch Museum Goedewaagen was de studie en presentatie van Nederlandse keramiek vanaf de industriële revolutie, dat wil zeggen vanaf 1880. Die doelstelling deed afbreuk aan de constatering dat de kunstenaars en fabrikanten van de periode rond 1900, net als hun geestverwanten in Engeland, als reactie op de afstomping van de massaproductie in het industriële tijdperk bewust teruggrepen op het ambacht van de late Middeleeuwen en de vroege Nieuwe Tijd. En om dit fenomeen van de Arts and Crafts-beweging recht te doen breidde het museum dankzij een waardevol bruikleen zijn collectie ook uit met vroeg Fries aardewerk.

Royal Goedewaagen, Art Déco-tegeltableau naar ontwerp van Dick Kikkert, ca 1933

Goedewaagen, Art Déco tegeltableau, ontwerp Dick Kikkert, ca 1933 (coll. Bert-Jan Baas)

Voor Royal Goedewaagen ontwierp de later in Amsterdam werkzame binnenhuisarchitect Dick Kikkert uiteenlopende keramiek. Eén van de meest aansprekende ontwerpen van zijn hand is een Art Déco-tableau dat vanaf ca 1933 behoorde lange tijd tot de collectie van het Kunstatelier Goedewaagen-Distel. Het Keramisch Museum Goedewaagen kreeg in december 2015 dit tableau weer in bruikleen, ditmaal van verzamelaar Bert-Jan Baas.